Lê Anh

Xứ biển miền Trung có những ghềnh đá tuyệt đẹp mà hoang sơ đến nao lòng. Đó là ghềnh Ráng ở Quy Nhơn, ghềnh Bàng ở Đà Nẵng, ghềnh Bàn Than ở Quảng Nam… nhưng nổi tiếng hơn cả và lôi cuốn bậc nhất khi đặt chân đến Phú Yên phải kể đến ghềnh Đá đĩa.

Đi qua những cánh đồng, xóm làng bình yên ven biển hiền hòa và men theo lối mòn dẫn ra biển, ghềnh Đá đĩa hiện ra choáng ngợp như một kiệt tác giữa biển trời xanh thẳm. Chính xác đây là kiệt tác của quá trình kiến tạo địa chất cách đây hàng triệu năm khi núi lửa phun trào, dòng nham thạch chảy ra biển và sự thay đổi nhiệt độ đột ngột khi tiếp xúc với nước biển lạnh đã hình thành những khối nham thạch đông cứng. Song song quá trình này còn có hiện tượng ức lực nên những khối nham thạch đó bị rạn nứt theo mạch dọc, ngang, chéo đã kiến tạo nên địa hình độc đáo ở ghềnh Đá đĩa. Với diện tích khoảng 2 km2, ước tính có đến 35.000 cột đá hình trụ lục giác hoặc ngũ giác xếp khít cạnh nhau khiến nhiều nhiều người hoài nghi như có chất kết dính huyền diệu ở dưới sâu chân cột. Thời gian là câu trả lời rõ nhất bởi qua hàng triệu năm, những cột đá này vẫn bền vững bên nhau chẳng cần bất kỳ chất kết dính nào.

Có người ví ghềnh đá này như tổ ong khổng lồ khi đứng từ trên cao nhìn xuống. Truyền thuyết xưa kia vùng non nước mây trời Phú Yên như chốn bồng lai, vì thế các vị tiên từ thiên đình thường xuống ngắm cảnh, ngâm thơ. Để phục vụ cho những buổi yến tiệc, hàng trăm ngàn chén vàng đĩa ngọc được chuyển xuống nơi đây nhưng đến khi các vị tiên ngao du cảnh trí ở chốn khác thì bỏ quên số chén đĩa này. Lâu dần, chúng đã hóa đá thành những cột đá mà nhìn gần rất giống những chồng bát đĩa được xếp bày gọn gàng. Lại có truyền thuyết được nhắc đến nhiều hơn cả là câu chuyện nhân văn của một thương gia giàu có nhưng không may vợ mất sớm. Vốn là người chung thủy, ông đã tìm đến cõi Phật sau khi phân phát của cải cho dân trong vùng. Ông còn cất giấu một kho báu ven biển với ý định sau khi đắc đạo sẽ xây dựng chùa chiền và dâng tặng cho vị minh quân đủ tài sức chăm lo cho cuộc sống dân chúng. Nhưng ý định tốt đẹp của ông không thành khi nhiều kẻ gian biết có kho báu ven biển đã đến cướp bóc và đốt phá. Kết cục kho báu chẳng về tay ai mà hóa thành trăm ngàn cột đá tồn tại muôn đời cùng trời biển Phú Yên.

Ở ghềnh Đá đĩa, du khách có thể ngắm cảnh vào lúc ban mai khi những tia nắng vàng rực rỡ chiếu rọi làm ánh lên những cột đá đen tuyền. Xa xa ngoài biển kia, những đoàn thuyền đánh cá đầy ắp sản vật đang tiến vào bờ báo hiệu một ngày mới đầy sức sống. Còn khi chiều xuống, khung cảnh trở nên thơ mộng hơn bao giờ hết khi ráng chiều nhuộm hồng cả ghềnh đá. Tâm hồn bỗng trở nên thư thái trước biển rộng và đá núi kỳ vĩ xung quanh. Hãy để những bước chân trần chạm vào mặt đá như bước về thế giới tinh khôi với những câu chuyện nhuốm màu huyền thoại.